Voor vragen over grondwater, informatie en meldingen van overlast: bel of mail het Waterservicepunt Nijmegen
Wat is grondwater
Grondwater is regen- of rivierwater, dat door de aardbodem naar grote diepten is gesijpeld. Onderweg hebben allerlei processen plaatsgevonden, waardoor bacteriën en virussen uit het water zijn verwijderd. Het is meestal van goede kwaliteit behalve onder de steden en met name onder de bedrijventerreinen. Daar kunnen verontreinigingen zitten van vroegere industriele activiteiten (gasfabrieken en wasserijen). Dit geldt ook voor Nijmegen.
Grondwater in Nijmegen
Als je een gat graaft in de bodem kom je op een gegeven moment bij het grondwater (= “water dat een onderdeel van de bodem vormt en dat niet in direct contact staat met de atmosfeer”. Bron: het Waterwoordenboek).
Overal in Nederland wordt op zekere diepte onder het aardoppervlak grondwater aangetroffen. De diepte waarop de grondwaterspiegel zich op verschillende plaatsen in ons land bevindt, kan sterk variëren. In het westen van Nederland bevindt de grondwaterstand zich soms maar enkele decimeters onder 'maaiveld' (een ander woord voor aardoppervlak). In gebieden als de Veluwe en de stuwwal bij Nijmegen wordt het grondwater vaak pas op een diepte van tientallen meters aangetroffen. De afstand tussen het maaiveld en de grondwaterstand heet de ontwateringsdiepte.
Figuur:gemiddeld hoogste grondwaterstand t.o.v. maaiveld in Nijmegen
Meer informatie over grondwater in Nijmegen vindt u hier.
Grondwaterbeschermingsgebieden
In een waterwingebied wordt grondwater opgepompt. Om deze waterwingebieden heen liggen grondwaterbeschermingsgebieden. Dit zijn gebieden waar wel woningen, wegen en bedrijven zijn te vinden, maar waar voorzorgsmaatregelen worden genomen om de kwaliteit van het grondwater te beschermen. Zo gelden er zeer strenge, bij de wet geregelde beperkingen voor het gebruik van bestrijdingsmiddelen en mest in landbouw en veeteelt. Klik hier voor meer informatie.
Ook u kunt bijdragen aan de bescherming van onze waterbronnen. Klein chemisch afval wordt ingezameld bij de chemokar zodat agressieve zuren en chemicaliën niet op een afvalberg belanden, en uiteindelijk doorsijpelen in het grondwater. Wist u dat één liter weggelekte motorolie een miljoen liter water ongeschikt kan maken voor de drinkwatervoorziening? Bij het gebruik van pesticiden en insecticiden in de tuin moeten we voorkomen dat deze het grondwater kunnen bereiken.
Grondwater onttrekking en bronnering
Grondwater is bijzonder en kostbaar. We moeten het daarom liever niet gebruiken voor doeleinden waarvoor dat niet noodzakelijk is. De gemeente raadt u daarom ten zeerste af gebruik te maken van een puls om grondwater voor eigen gebruik te winnen.
Wilt u voor uw bedrijf grondwater uit de bodem halen als grondstof of gietwater? Hiervoor heeft u toestemming nodig van het waterschap. Voor het onttrekken van grondwater heeft u een watervergunning nodig van het waterschap. Voor veel voorkomende onttrekkingen is een schriftelijke melding voldoende. Hiervoor zijn in de Keur van het waterschap algemene regels opgesteld. Meer info vindt u hier.
Na de inwerkingtreding van de nieuwe Waterwet eind 2009 verleent de provincie alleen nog vergunningen voor onttrekken van grondwater voor bodemenergiesystemen, openbare drinkwatervoorziening en industriële onttrekkingen van meer dan 150.000 m3/jaar. Het Waterplan Gelderland is het toetsingskader voor deze vergunningen. Meer info vindt u op www.gelderland.nl en dan verder op milieu, klimaat en water.
De procedure voor het onttrekken van grondwater en lozen van bronneringswater vindt u hier.
Klachten over bodemverontreiniging kunt u melden bij het
Provincieloket provincie Gelderland 026 359 9999 www.Gelderland.nl/provincieloket provincieloket@gelderland.nl
Waar kan ik terecht met vragen?
De gemeente Nijmegen heeft een aanspreekpunt voor de burger, waar hij of zij terecht kan met alle vragen over water: hemelwater, grondwater en oppervlaktewater: het Waterservicepunt Nijmegen. Dit waterloket heeft (nog) geen bezoeklocatie maar is te bereiken via telefoon, fax, email en internet. De medewerkers beantwoorden uw vragen graag. Mocht uw vraag niet direct beantwoord kunnen worden, dan zal het Waterservicepunt er alles aan doen om uw vraag te analyseren en te kijken door wie of waar het antwoord kan worden gegeven. Dit wordt dan zo snel mogelijk naar u teruggekoppeld.
Hoe hoog is de grondwaterstand bij mij?
In principe kan iedereen de grondwaterstand vaststellen rond de woning. U kunt dat doen door een gat te graven in de tuin of door een peilbuis te plaatsen. Het niveau van het water in het gat of de peilbuis komt overeen met het niveau van het grondwater bij u ter plaatse. Er zijn ook andere manieren om informatie over de grondwaterstand bij u in de buurt te krijgen. Lees meer.
Wie is verantwoordelijk?
De taakverdeling en verantwoordelijkheid voor het beheer van het ondiepe grondwater was tot 2008 niet eenduidig in wet- en regelgeving vastgelegd. Om deze onduidelijkheid op te heffen is de Wet Gemeentelijke Watertaken opgesteld, die per 2009 is opgegaan in de nieuwe Waterwet. Hierin wordt de verantwoordelijkheid van gemeente en burgers voor de inzameling en transport van hemelwater en rioolwater omschreven, alsmede de verantwoordelijkheden in de aanpak van grondwaterproblemen in bebouwd gebied.
Op het eigen terrein is de perceelseigenaar primair zelf verantwoordelijk voor ontwatering (afvoer van grondwater) en voor de afwatering (afvoer van regenwater) van zijn perceel. Lees meer.
Waterservicepunt Nijmegen
Postbus 1575
6501 BN Nijmegen
T: 024-3791801
F: 024-3789116
E: servicepunt@waterbewust.nl
I: www.waterbewust.nl
Veelgestelde vragen (grond)wateroverlast
Iedereen heeft dagelijks met water te maken in zijn of haar omgeving. Wanneer er problemen zijn of overlast optreedt waarbij water een rol speelt, zal iedereen daar zo snel mogelijk een oplossing voor willen vinden. Hieronder hebben we de meest voorkomende vragen (FAQ’s) over (grond)wateroverlast voor u op een rij te zetten. We hebben daarbij gebruik gemaakt van omschrijvingen en maatregelen van de Grontmij (www.grondwateroverlast.nl) en Wareco Ingenieurs (www.wareco.nl).
Wanneer is er sprake van (grond)wateroverlast en hoe kan ik dat herkennen?
Er bestaat nogal wat spraakverwarring over wat wateroverlast nu precies is. Wateroverlast die men ervaart in of rondom een woning, uit zich meestal in natte en onbegaanbare tuinen, vocht en schimmel in de woning en natte kruipruimtes, kelders en/of souterrains. In het algemeen hoeven vochtproblemen die men in een woning ervaart niet het gevolg te zijn van een te hoge grondwaterstand. Plassen regenwater die tegen de buitenmuur aan staan omdat de tuin richting de woning afloopt, leiding- of rioolwater, maar ook de vochtproductie in huis kunnen problemen veroorzaken. En vaak is er sprake van een slecht functionerende ventilatie. Lees meer.
Ik heb vochtoverlast in mijn woning – begane grond. Hoe komt dat en wat kan ik er aan doen?
Vochtoverlast op de begane grond uit zich op verschillende manieren zoals schimmel en natte plekken, afbladderend pleisterwerk of uitbloei van zouten op muren. Oorzaak kan zijn optrekkend vocht van grond- of regenwater óf een slecht functionerende ventilatie. Lees meer.
Ik heb vocht- of wateroverlast in de kruipruimte. Hoe komt dat en wat kan ik er aan doen?
Vocht- of wateroverlast in de kruipruimte kan onder andere een nare lucht in de woning veroorzaken. Water in de kruipruimte hoeft niet altijd het gevolg te zijn van te hoge grondwaterstanden. Oorzaak kan ook zijn dat een leiding (waterleiding of cv) lekt of dat een regen- of rioolpijp niet goed functioneert. Plassen regenwater die tegen de muur aan staan, omdat het maaiveld richting de woning afloopt, kunnen optrekkend vocht veroorzaken. Lees meer.
Ik heb vocht- of wateroverlast in de kelder/souterrain. Hoe komt dat en wat kan ik er aan doen?
Vocht- of wateroverlast in de kelder of souterrain kan onder andere schimmel en natte plekken en afbladderend pleisterwerk op de muur geven. Oorzaak kan zijn optrekkend vocht van grond- of regenwater door scheuren in de muur. Lees meer.
Ik heb wateroverlast in de tuin. Hoe komt dat en wat kan ik er aan doen?
Hemelwater in de tuinen zakt soms slecht in de bodem weg en blijft daardoor op het maaiveld staan. Dit wordt ervaren als wateroverlast. Het wordt veroorzaakt door beperkte infiltratie van hemelwater in de bodem. De oorzaak kan zijn dat de bodem voornamelijk bestaat uit klei en leem. Dit materiaal is slecht waterdoorlatend, waardoor het geïnfiltreerde hemelwater kan stagneren en er dus water blijft staan. Lees meer.